Alimlərdən 100 ilə qədər yaşamaq haqqında fikirlər

ABŞ Xəstəliklərə Nəzarət və Qarşısının Alınması Mərkəzlərinin məlumatına görə, son əsrdə insanların orta ömrü üç onillik artıb və hazırda 71 ildir. Bununla belə, elm adamları bu rəqəmi yüz illərlə necə artırmağı bilirlər. 

Müntəzəm olaraq “köhnə” hüceyrələri çıxarmaqla yaşa bağlı xəstəliklərin qarşısını almaq olar. Bu nəticəyə Minnesota ştatındakı Mayon Clinic Tibb Kollecinin alimləri gəliblər. Onlar müntəzəm olaraq siçanların bədənlərini köhnəlmiş hüceyrələrdən “təmizləyirdilər”. Nəticədə, heyvanlar əzələ gücünü daha yavaş itirir, dərilərində katarakt yaranmır və tez qocalır. Alimlərin araşdırması təsdiqlənərsə, immunitet sisteminə köhnə hüceyrələrə hücum etməyi "öyrədəcək" bir peyvəndin tezliklə ortaya çıxması tamamilə mümkündür.

Laboratoriya tədqiqatları göstərib ki, məsələn, siçanlar və meyvə milçəklərinin qida rasionu 30 faiz azaldıqda daha uzun yaşayırlar. Alimlər əmindirlər ki, “aclıq” pəhrizi insanın ömrünə ən azı beş il əlavə edəcək. Tədqiqatçılar bu təsiri maddələr mübadiləsinin sürətinin azalması ilə əlaqələndirirlər ki, bu da orqanizmdə əmələ gələn sərbəst radikalların sayını azaldır. Nəticədə, yaşa bağlı xəstəliklər də daha az görünür.

Alimlərin araşdırması təsdiqləyib ki, valideynlərin pəhrizi gələcək nəslin sağlamlığına təsir edir. Məsələn, çoxlu Omeqa-3 yeyən siçanlar döş xərçəngi inkişaf etdirmə meylini sonrakı iki nəsilə ötürür.

Amerikalı alimlərin araşdırması göstərib ki, siçanlar və müəyyən insulin zülallarının aktivliyi azalmış insanlar daha uzun yaşayırlar. Bu cür genetik anormallıqların gözlənilən ömür uzunluğuna necə təsir etdiyi hələ də aydın deyil. Ancaq bu cür sapmalar bəzi insanların niyə 100 il yaşadıqlarını və məsələn, lokomotivlər kimi siqaret çəkdiklərini izah edir. Onların vəziyyətində genetika hər şeyi həll edir.

Təəccüblüdür ki, Ekvador cəngəlliklərindən olan cırtdan insanlar xərçəng və ya diabet xəstəliyinə tutulmurlar. Alimlər aşkar ediblər ki, məşhur xəstəliklərə qarşı belə müqavimət Laron sindromu və ya cırtdanlıq ilə bağlıdır. Böyümə siqnallarının ötürülməsindən məsul olan mexanizmlər də mutasiyaya uğramış hüceyrələrin bölünməsini və böyüməsini maneə törədir.