Alimlər 20-ci əsrdə insan beyninin həcminin artdığını qeyd ediblər

Kaliforniya Davis Universitetinin tədqiqatçıları 1999-2019-cu illərdə JAMA Neurology-də aparılan araşdırmanın nəticələrini dərc ediblər.

Layihə zamanı ekspertlər 1930-1970-ci illər arasında anadan olmuş 30-62 yaş arası 5209 tədqiqat iştirakçısı üzərində beynin maqnit rezonans görüntüləməsini (MRT) aparıblar.

Toplanmış məlumatların təhlili göstərdi ki, 1930-cu illərdə doğulanların beyin həcmi orta hesabla 1234 millilitrdir. 1970-ci illərdə doğulmuş insanlar üçün bu rəqəm təxminən 6,6% artımla 1321 millilitrədək yüksəlib.

Bundan əlavə, müəyyən sahələr də böyüdü: ağ maddə 8%, boz maddə 15% artdı.

Nevroloqlar aşkar ediblər ki, beyin həcminin artması gənc nəsillərdə demans inkişaf riskinin azalması ilə əlaqələndirilir.

Elm adamları bu "hipertrofiyanın" yaşla əlaqədar diqqət, yaddaş, reaksiya sürəti və digər bacarıqların azalmasının qarşısını almaq üçün daha böyük idrak ehtiyatı yaratdığını təklif etdilər.

Mütəxəssislər, "Daha böyük beyin strukturu daha böyük beyin ehtiyatını təmsil edir və Alzheimer xəstəliyi və yaşlılıqda əlaqəli demanslar kimi yaşa bağlı xəstəliklərin təsirini azalda bilər" dedi.

Bununla belə, Olster Universitetinin mütəxəssisləri qeyd ediblər ki, beyin ölçüsünün artması IQ-nun artması demək deyil. Onlar aydınlaşdırıblar ki, 1950-2014-cü illər arasında IQ orta hesabla demək olar ki, 3% azalıb.

1970-2009-cu illər arasında aparılan 730 min İQ testinin nəticələrini tədqiq edən Norveç alimləri Brent Bratsberg və Ole Rogebergə görə, subyektlərin intellektləri hər nəsildə orta hesabla 7 bal azalıb.