Ulduz Qasım:

Qarda-çovğunda bu “segah” məni haralara aparmadı ki...

O günü bir tanışgilə qonaq gedirdik. Nədənsə maşının pəncərəsini endirdim. Yanaşı gedən maşında heç gözləmədiyim halda azərbaycan musiqisi eşitdim. Arif Babayev “segah” oxuyurdu.

Həm sevindim, həm də kövrəldim...

Gözlərim yaşardı. Ətrafdakı qarlı-çovğunlu havada, yad ölkədə sanki dünyama bahar gəldi. Gözlərimi yumdum. Kəndimizi xatırladım, gözlərimin qarşısında bağımız-bağçamız canlandı. Aşağı bağçamızda yaz gələndə açan mavigözlü çiçəkləri gördüm. Sanki mahir rəssam tərəfindən çəkilmiş, əvəzi olmayan tabloydu. Elə uşaqlıqdakı kimi o mavi çiçəklərin gül camalına heyran oldum yenidən, aşiq oldum gözəlliyinə. Oturub, onlara tamaşa etdim...

O anda hər şey yerindəydi, Qarabağımız, rayonumuz, kəndimiz...Müharibə-filan olmamışdı. Gözəlliyi, yaraşığı pozulmamışdı cənnət torpaqlarımızın...Elə saraylara, dünyanın ən bahalı evlərinə heç zaman dəyşmədiyim və dəyişməyəcəyim sadə, içi sevgiylə, rahatlıqla, insanlıqla, istiliklə, doğmalıqla dolu olan ikiqatlı evimiz də uçub-dağılmamışdı. Dünyanın ən əvəzsiz insanı olan atam da sağ idi...

Qayğısızdım, kədərsizdim, arzularla, istəklərlə doluydu ürəyim. Özümdən kiçik bacımla aynəbəndimizdə oturub ulduzları seyr edirdik yaz axşamında.Yenə o gözəllik məni-məndən alırdı. İçimdəki suallar, göyün, ulduzların sirrini öyrənmək həvəsi dəniz kimi qəlbimi dalğalandırırdı...

O bir anlıq musiqi mənim əlimdən tutub, illər öncə olduğu kimi Şuşaya apadı.Köhnə daş küçələrlə addımladım. Yağışdan sonra doğan günəş həyata can verirdi. Onun əvəzsiz gözəliyinə təkrar-təkrar heyran etmək üçün. Cıdır düzünə qaldırdı, ordan Topxana meşəsinə baxdım. İçimdə bir-birindən gözəl hisslər oyandı. "Bu gözəlliyi qısqanmazmı düşmənlər? Gözü götürərmi bu tablonu, əvəzsizliyi, bu vüqarı?” Yaradan bu yerlərə heç nəyi əsirgəməyib, heç nəyi...Ona görə də az qala bütün dünya torpaqlarımıza göz dikib, aşiq olublar. Bizə düşmən kəsiliblər həsədlərindən...

O bir anlıq musiqi mənim əlimdən tutub Kəlbəcərin, Laçının əzəmətli, vüqarlı dağlarına, bir-birindən gözəl yaylaqlarına qaldırdı. Dədə yurdumuz “Göllü yurd”a, “Əyriqar”a, “Qırxqız bulağın”a, “Sarı bulağ”a, “Şırşır”a getdim.Yarpızın, kəklikotunun, dağçiçəyinin, çayçiçəyinin, qantəpərin qoxuları bir-birinə qarışdı. Məst oldum bu doğma qoxulardan. Uşaqlıqda olduğu kimi...

Çənli-dumanlı, xınalı dağların, daşların, laləli, bənövşəli düzlərin yaraşığına baxdım. Kiçik yaşlarımda olduğu kimi, dırnaqlarma yaxmaq istədim dağ xınasından. Çox kövrəldim. Yenə həmin sualı özümə verdim:”Görəsən, dağların başı niyə dumanlıdı? Bu çən, bu duman dağların ahımıdı, naləsimidi, başından çıxır?”

Kaş biləydim, kaş...

Elə bil, susuz səhranın ortasında sərin sulu bulaq tapmışdım. O andakı hislərimi sizə çatdıra bilmərəm. Ətrafda hər şey yad olduğu bir anda,qarda-çovğunda bu “segah” məni haralara aparmadı ki...