Qazaxıstanın Aktau şəhərində AZAL təyyarəsinin qəzaya uğramasından bir il ötür

Qazaxıstanın Aktau şəhərində Azərbaycan Hava Yollarına (AZAL) məxsus təyyarənin qəzaya uğramasından bir il ötür.

25 dekabr 2024-cü ildə AZAL-ın J2-8243 reysi ilə Bakıdan Qroznıya uçan Embraer 190 sərnişin təyyarəsi Rusiya hava məkanında xarici fiziki və texniki təsirlərə məruz qalıb.

Pilotların qəhrəmanlığı sayəsində təyyarə Aktauya çatıb, lakin idarəetməni itirdikdən sonra hava limanından 3 km aralıda təcili eniş etmək məcburiyyətində qalıb. Təyyarədə olan 67 nəfərdən 38-i ölüb, 29-u xilas edilib.

Faciə nəticəsində kapitan İqor Kşnyakin, birinci pilot Aleksandr Kalyaninov və stüardessa Hyokuma Əliyeva həlak olub. Digər iki stüardessa - Zülfüqar Əsədov və Aydan Rəhimli sağ qalıb.

İlkin istintaq məlumatlarına görə, təyyarə Qroznıya yaxınlaşarkən Rusiyanın Pantsir-S hava hücumundan müdafiə sistemi tərəfindən hücuma məruz qalıb. Bundan əlavə, Rusiyanın elektron müharibə sistemlərindən istifadəsi Azərbaycan təyyarəsinin rabitə sistemini tamamilə sıradan çıxarıb. Təyyarənin Rusiya hava məkanında radarlardan itməsinin səbəbi də elə budur.

Rusiya mənbələrinin məlumatına görə, Azərbaycan təyyarəsinin Çeçenistan üzərində uçuşu zamanı Rusiya hava hücumundan müdafiə sistemləri Ukrayna dronlarının hücumunu dəf etməyə çalışıb və nəticədə raketdən müdafiə sistemləri Azərbaycanın mülki təyyarəsinə zərər vurub.

Qəza barədə məlumat aldıqdan sonra Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev Sankt-Peterburqda MDB dövlət başçılarının qeyri-rəsmi sammitində iştirak etməsi planlaşdırılan Rusiyaya səfərini yarımçıq qoyub və Bakıya qayıdıb.

Dövlət başçısı Bakıya qayıtdıqdan sonra hadisə ilə bağlı hava limanında iclas keçirib.

Prezident İlham Əliyevin göstərişi ilə hava qəzasının səbəblərini araşdırmaq üçün Baş nazir Əli Əsədovun rəhbərliyi ilə Dövlət Komissiyası yaradılıb.

Elə həmin gün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev 26 dekabr 2024-cü il tarixinin Azərbaycanda matəm günü elan edilməsi haqqında fərman imzalayıb.

Prezident İlham Əliyevin fərmanı ilə mərhum ekipaj üzvlərinə ölümündən sonra Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı adı verilib və dövlət başçısı onlar üçün vida mərasimində iştirak edib.

Sağ qalan ekipaj üzvləri 1-ci dərəcəli Rəşadət ordeni ilə təltif ediliblər.

9 oktyabr 2025-ci ildə Düşənbədə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev və Rusiya Prezidenti Vladimir Putin arasında təkbətək görüş keçirilib. Görüşdə Rusiya Prezidenti istintaqın başa çatmaq üzrə olduğunu, Rusiyanın kompensasiya ödəmək üçün lazım olan hər şeyi edəcəyini və bütün vəzifəli şəxslərin hərəkətlərinə hüquqi qiymət veriləcəyini bildirib.