Əlcəzair Fransanın müstəmləkə siyasətini cinayət kimi tanımağa hazırlaşır

Əlcəzair Milli Xalq Məclisi Fransanın 19-cu və 20-ci əsrlərdəki müstəmləkə siyasətini cinayət hesab etmək üçün qanun layihəsini müzakirə edir.

Qanun layihəsi ilə bağlı səsvermə 24 dekabra planlaşdırılıb.

Təklif olunan cinayət hesablamalarına "Fransanın 14 iyun 1830-cu il təcavüzünün başlanğıcından 5 iyul 1962-ci ilə qədər Əlcəzairi müstəmləkə etməsi, eləcə də təsiri həmin tarixdən sonra davam edən birbaşa və dolayı nəticələr" daxil ediləcək.

Qanun layihəsinin 24 dekabrda qəbul edilməsi gözlənilir ki, bu da 1997-ci ildə plüralist parlamentin yaradılmasından bəri qanun layihəsinin tamamilə qanunvericilər tərəfindən hazırlanması ilə ilk dəfədir. Adətən, qanun layihələri hökumət tərəfindən təqdim olunur və Milli Xalq Məclisi kiçik düzəlişlər edir. Müşahidəçilər hesab edirlər ki, bu, Əlcəzair və Fransa arasındakı siyasi gərginliklər fonunda qanuna daha çox təmsilçi səlahiyyət verir.

Qanun layihəsinin müəllifləri iddia edirlər ki, Fransa bir dövlət olaraq qeyri-insani hərəkətlərə, siyasi, iqtisadi və humanitar cinayətlərə, beynəlxalq norma və qaydaların pozulmasına görə məsuliyyət daşıyır. Parlament sədri İbrahim Buğali qeyd etdi ki, bu cür təşəbbüslər Fransa xalqına qarşı deyil, tarixi ədalətə çağırışdır.

Qanun layihəsində məhkəməsiz qətllər, yerli əhaliyə qarşı vəhşicəsinə işgəncələr, adam oğurluğu, təcavüz və qadağan olunmuş silahların istifadəsi, eləcə də Əlcəzair Səhrasında nüvə sınaqları da daxil olmaqla təxminən 30 növ müstəmləkə cinayəti müəyyən edilir. Qanun layihəsində milli yaddaşın təhqir edilməsinə və Fransa müstəmləkəçiliyini tərifləməyə və ya haqlı çıxarmağa görə beş ildən on ilə qədər həbs cəzası ilə cinayət cəzaları təklif olunur.