Firuz Mustafa: 

Adamlar da heykəllər kimidir və yaxud heykəllər də adamlar kimidir...

Aşıq Ələsgər və Sofi Loren

Bilirəm, deyənlər olacaq ki, heç dəxli var?

Adamlar da heykəllər kimidir və yaxud heykəllər də adamlar kimidir... Əvvəlcə adamı və ya heykəli bəyənməyə və ya bəyənə bilərsən. Zaman keçdikcə fikrin dəyişə bilər. Və əksər hallarda öyrəşərsən, alışarsan... Bakıda Aşıq Ələsgərin heykəli ucaldılıb. Yaxşı haldır. Təqdirəlayiqdir. Mən də heykəl haqda qısa təəssüratımı yazmışam. Zənnimcə yaxşı heykəldir. Şəxsən tanımadığım heykəltəraş sazı daha qabarıq verib. Yenə zənnimcə düz eləyib.

...Bu heykəllə ilk baxışda heç bir bağlılığı olmayan bir hadisəni danışım. Bu il 90 yaşını qeyd edən “əsrin gözəli”, əfsanəvi Sofi Loren 20 yaşında “Attila” filminə çəkilib şöhrət qazanan zaman onu tərifləyənlərlə yanaşı, tənqid edənlər də tapıldı. Tərifçilər Sofinin daha çox gözəlliyinə görə heyranlıqlarını bildirir, tənqid edənlərsə onun eybəcər olduğunu iddia edirdilər. İkincilərin fikrinə görə, aktrisanın burnu qartal dimdiyinə, boğazı isə zürafə boynuna oxşayırdı, üstəlik dodaqları sallaq, dişləri seyrk, gözləri asimmetrik, sağrısı iri, ayaqları nazik idi... Amma get-gedə hər şey öz dəyərini aldı.

Aşıq Ələsgərin heykəli ilə yazdığım bir-iki cümləlik “müsbət rəyi” bəyənməyənlər də var. Buna təbii baxıram. Zövqlər haqda o söz... Amma məsələ burasındadır ki, yazının altındakı yorumlarda peşəkkar rəssam, heykəltəraş, rejissor fikrimə şərik çıxırlar. Hətta aşığın yaradıcılığını tədqiq edən folklorşünas alim də yazır ki, yaxşı heykəldir. Ələsgərdən bir şeir, bir bənd, bir misra bilməyənlər var ki, aşığın özü bir yana heykəlinin təəssübünü çəkirlər. Sağ olsunlar.

Nə yaxşı ki, Aşıq Ələsgər və heykəlin müəllifi ilə memarı 37-ci ildə yaşamayıblar.

Hə, Aşıq Ələsgər vəfat edəndən 8 il sonra dünyaya gələn Sofi Lorenin bu il 90 yaşı tamam oldu.

Adamlar da heykəllər kimidir və yaxud heykəllər də adamlar kimidir...